Het Pinksterweekend biedt de laatste jaren een keur aan festivals, maar het is altijd het massale Pinkpop dat met de mediabuit gaat strijken. Avontuurlijke festivals zoals Dunya en vooral de dit jaar jubilerende MUSICMEETING komen er zowel in pers als op TV bijzonder bekaaid af.

En dat terwijl er vooral op de laatste dag van de Music Meeting twee acts geprogrammeerd staan, die in energie, avontuurlijkheid, onvoorspelbaarheid, dansbaarheid en podiumpresentatie totaal niet onderdoen voor het gros van de Pinkpopgroepen. Zowel de hete grooves van de op megafestivals als Sziget en Roskilde inmiddels gepokt en gemazelde, veelgeprezen Malinese zangeres/muzikante Rokia Traore als de onweerstaanbare, dwarse funk ‘n poetry van de Trinidadiaanse Anthony Joseph and zijn Spasm Band zouden de Pinkpopmeute tropisch hebben ingepakt.

Maar voordat het zover is valt er nog veel (gratis) te genieten op het schitterende, met bos omzoomde terrein van dit sympathieke festival, waar een plaskaart voor de hele dag slechts 50 cent kost, de kinderen zich onder meer kunnen uitleven in amuletten maken en wenskoekjes bakken en je in de knusse ‘silent movie’ tent met koptelefoons op kunt genieten van muziekdocu’s met onbekende muziek uit Georgië, de film Brasilinheiro of het Festival in de (Malinese)desert.

Het hoofdthema dit jaar is Brazilië. De festivalaftrap in De Kathedraal van de spectaculaire, enthousiaste bigband SPOKFREVO uit Recife - met zijn twaalf blazers (waaronder vier trombones) - is meteen raak. De blazers van de Nazaten zetten die virtuoze frevofanfareklanken in het avondzonnetje nog even verrassend voort, met ritmische toevoeging van ratelende Surinaamse kaseko- en kawinaritmiek. Onze meest flexibele jazzsaxofonist Benjamin Herman pept vervolgens de Afrikaanse Bo Diddleybeat met aanjagende eensnarige riti-viool van Robert Plantgitarist/Tinariwenproducer JUSTIN ADAMS en de Gambiaanse griot JULDEH CAMARA op en gaat daarna met andere blazers nog met de Nederlandse Afrobeatbelofte Mdungu uit het dak in De Haai.

We pakken de draad weer op bij het wat tegenvallende optreden van de Togolese zangeres AFIA MALA en de veteranen van ORQUESTRA ARAGON, die als Cubaans charangaorkest de (West)Afrikanen al in de jaren zestig voor het eerst lieten kennismaken met de sensuele Cubaanse lyriek en salsaritmiek. Aragons vioolsectie speelt geroutineerd, maar subliem, het slechte, schelle geluid van Mala bederft veel van de afro latin night feestvreugde. Maar buiten speelt het tot dan toe onbekende, folkloristisch uitgedoste Indiaans-Colombiaanse percussie-ensemble TAMBÓ, acht furieuze schatbewaarders van de Colombiaanse rootsmuziek met hun ongelofelijk opzwepende cumbia’s- cum-afropercussie en sones palenques de sterren van de wolkenloze avondhemel. Je danst je voeten tot gort.



Zangeres ROKIA TRAORE (foto) opent de derde dag met een verrassende, weergaloze set. Met haar Malinese hartslag-met-een (Westerse) Gretschgitaar-twist schuift ze de akoestische introspectie van haar laatste albums Bownboi en Tchamantché finaal aan de kant en laat haar Malinees-Europese band een onverwachte powermusic-coup plegen. De frêle, superlenige diplomatendochter, beweegt in de eerste nummers langzaam en sierlijk als een zwaan, maar later gaan haar wilde lichaamszwenkingen over in die van een panter. Ze laat haar harde kern, de zeer wendbare, maar superfunky op de elektrisch versterkte, traditionele ngoniluit spelende Mamah Diabaté en ritmegitarist Adama Koné een fascinerende elkaar zeer goed aanvoelende (rockachtige)dialoog aangaan, vol wisselende dynamiek. Beide snaarmuzikanten geloven in elkaar respect en ruimte geven, maar zetten net zo makkelijk tegelijk met een supersnelle dribbelgroove de aanval op het verbijsterde publiek in. De voortreffelijke geluidsmix laat ook alle percussienuances horen, die de bijna minimalistisch op zijn bekkens ritselende, maar ook zijn snares en tomtoms geselende en striemende drummer Emiliano Turi aan de funky grooves bijdraagt. Rokia’s heldere, soms met jazz en blues doortrokken timbre springt overal bovenuit, haar Gretschgitaar domineert zelden, maar kleurt de meedogenloze grooves soms wel mellow. De afsluiting met verfunkiseerde versies van Pata Pata en Fela Kuti’s Lady duurt iets te lang, maar daarvoor heeft de ster van Sziget en de terechte live-lieveling van Tom Engelshoven een onvergetelijke power-indruk achtergelaten. Op één lijn met de funk van Bassekou Kouyate en de eigenwijze Malimundialsound van gitarist Vieux Farka Touré. Minimaal een volle Melkweg de volgende keer in november, zou ik zeggen.

De cultroem van rapsoulpoëet ANTHONY JOSEPH (openingsfoto) is hem al enigszins vooruitgesneld. Het toonaangevende Franse world en urban music behappende magazine Vibrations gaf hem alle kudu’s die mogelijk zijn en hij maakt ze stuk voor stuk waar met een vlammend, ontregelend, bijna anarchistisch free funkend optreden van zijn achtkoppige, drummerloze funkband. Met trombonelegende en Defunkt-leider Joseph Bowie voortdurend in freejazzend duel met een jeugdige saxofonist, die echt op par met de meester is. Het is muziek die de tanden zet in de gehoorgangen van de toeschouwers, waardoor ook menig muziekmietje zich voortijdig naar de uitgang haast, maar voor de doorbijters wacht funky-trance heaven; menigeen kronkelt op de dansvloer. De percussie en ritmesectie groovet met de impact van het beste werk van James Brown en de blazers doen alles en iedereen de das om, met hun knetterende, scheurende en als grommende en keffende waakhonden te keer gaande ritmische accenten en improvisaties. Deze dwarse Caraibische poëet, die de geest van de Last Poets en Gil Scott-Heron vibrerend houdt, verdient een overvolle zaal in Paradiso op 14 juni. En eigenlijk een overvolle India op Lowlands.

Afsluiter is SEUN KUTI, de jongste en militantste zoon van Afrobeatlegende Fela. Voor hem staan de meeste mensen in de rij. Fela’s lookalike revancheert zich, na een slap concert onlangs in Paradiso, met een laaiend optreden. Vooral door de onophoudelijk beukende en roffelende meppercussie op drie gigaconga’s. Het is een knallend, zo niet bijna over het publiek stoomwalsend optreden, waarbij zijn keiharde, door vier blazers retenstrak geriffte en geaccentueerde politieke boodschap volop in ieders geest en lichaam stroomt. Twee gitaren vlechten slangachtige patroontjes, te midden van dit funky toetsen- en damesdansgeweld. Met deze programmering heeft de Musicmeeting organisatie laten zien, dat ze, zelfs na 25 jaar nog steeds uitgerust zijn met jeugdig, avontuurlijk en vernieuwend elan zonder enige ooghoekbelasting. En dat kan je met de beste wil van de wereld helaas niet zeggen van Pinkpop, dat in tegenstelling tot Roskilde, Lowlands en Sziget, nog te vaak met Westerse oogkleppen kijkt. PIETER FRANSSEN

Foto’s: FLIP FRANSSEN

25e MUSICMEETING, PARK BRAKKENSTEIN, NIJMEGEN (30 MEI T/M 1 JUNI 2009)